SOSYAL güvenlik mevzuatımıza baktığımızda, aşağıdaki borçlanmalardan biri veya birkaçını yaparak emekli olma imkânı sağlanmıştır. Bu kapsamda şu süreleri satın almak mümkündür:
- Yurt dışı borçlanması: Yurt dışındaki ikamet ve sigorta süreleri,
- Doğum borçlanması: Doğum nedeniyle çalışılamayan süreler,
- Askerlik borçlanması: Er veya erbaş olarak silah altında geçen ya da yedek subay/yedek astsubay okulundaki süreler,
- Doktora ve uzmanlık süreleri: Sigortalı olmaksızın doktora öğrenimi veya tıpta uzmanlık için yurt içinde ya da yurt dışında geçirilen normal öğrenim süreleri,
- Avukatlık stajı: Sigortalı olmaksızın avukatlık stajını yapanların normal staj süreleri,
- Fahri asistanlık: Hekimlerin fahri asistanlıkta geçen süreleri,
- Mecburi hizmet süreleri: Sigortalı olmaksızın, 8/4/1929 tarihli ve 1416 sayılı Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebe Hakkında Kanun'a göre yurt dışına gönderilen ve öğrenimini başarıyla tamamlayarak yurda dönenlerden; yükümlü bulunduğu mecburi hizmet süresini tamamlamış olanların, yurt dışındaki resmî öğrencilik sürelerinin 18 yaşının tamamlanmasından sonraki döneme ait olan kısmı.
Annelere pozitif bir ayrımcılık yapılarak staj sigortası bulunan kadınlara, bu tarihten sonra doğan çocukları için de isterlerse borçlanma hakkı tanınmıştır.
BORÇLANMALAR İÇİN BAŞVURU ŞEKLİ
Yurt dışı borçlanma işlemi için Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) eksiksiz belgelerle başvuru yapmak şarttır.
Yurt dışı borçlanma talebi sırasında erkek sigortalılar, yurt dışındaki çalışma sürelerini akredite edilmiş tercümanlar vasıtasıyla tercüme ettirdikten sonra talep dilekçesini doğru bir şekilde doldurmalıdır. Bu dilekçe, nüfusa kayıtlı olunan ildeki Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne gönderilmelidir.
Bu konuda zaman zaman yurt dışındaki Çalışma ve Sosyal Güvenlik Müşavirlikleri ile Ataşeliklerinin bu işlemleri yapmaya yetkili olduğu düşünülmektedir. Hâlbuki yurt dışı temsilciliklerimiz yalnızca bilgi verme ve vatandaşı doğru yönlendirme konusunda yetkilidir. Bu nedenle muhatap kurumun Sosyal Güvenlik Kurumu olduğu unutulmamalıdır. Aksi durumda zaman kaybı yaşarsınız ve zamlı borçlanma işlemine tabi olabilirsiniz.
EV KADINLARI VE DİĞER MESLEK GRUPLARI NASIL BAŞVURMALI?
- Ev kadınları: Yurt dışına gittiği tarihten itibaren şu ana kadar hangi adreslerde oturduysa, ilgili belediyeden ikamet belgesi almalı, bunu tercüme ettirmeli ve emniyetten yurda giriş-çıkış belgesini temin ettikten sonra SGK'ye müracaat etmelidir.
- İstisnai meslek grupları: İşverenler, tabipler, avukatlar ve gemi adamları ise meslek kuruluşlarından belge almak suretiyle ilgili SGK birimine yurt dışı borçlanma başvurusu yapabilirler.
- Doğum ve askerlik borçlanması: En son hangi şehirde sigortalı olarak çalıştıysanız, o ildeki SGK İl veya Merkez Müdürlüğüne başvurmanız gerekir. Devlet, askerlik ve doğum borçlanması başvurularını evinizden çıkmadan, e-Devlet kapısı üzerinden yapma imkânı da sağlamıştır.
BORÇ ÖDEME ŞEKLİ
Borç ödeme şeklini ikiye ayırmak mümkündür: Birincisi MOSİP üzerinden ödeme, diğeri ise ekranda görünmese dahi beyan yoluyla ödemedir.
MOSİP ÜZERİNDEN ÖDEME
Borçlanma tutarını yurt içinden ödemek için Sosyal Güvenlik Kurumunun anlaşma yaptığı bankalardan birine müracaat etmeniz gerekir. T.C. kimlik numaranızı belirterek "SGK Ödemeleri / 2-4/1-B Kendi Nam ve Hesabına Çalışma Tahsilatları / 17-Prim Kendi Nam ve Hesabına Çalışma" koduna ödeme yapmanız yeterlidir.
Borçlanma tutarını yurt dışından ödemek için de SGK'nın anlaşmalı olduğu bankalara ödeme yapma imkânı bulunmaktadır. Yurt dışında ödeme yapmanın dezavantajı ise borçlanmanın tamamını ödeme zorunluluğunun bulunmasıdır; ayrıca ödeme sırasında para kaynağının belirtilmesi de zorunludur.
Ocak-2026 ayından geçerli borçlanma rakamları
|
ASKERLİK BORÇLANMASI |
||||
|
GÜNLÜK |
AYLIK |
18 AY (540GÜN) |
2 YIL (720 GÜN) |
|
|
2025 GÜNLÜK BEDEL |
₺277,39 |
₺8.321,70 |
₺149.790,60 |
₺199.720,80 |
|
OCAK 2026 ZAMMI SONRASI |
₺495,45 |
₺14.863,50 |
₺267.543,00 |
₺356.724,00 |
|
FARK |
-₺218,06 |
-₺6.541,80 |
-₺117.752,40 |
-₺157.003,20 |
|
NOT: 1 GÜNLÜK PRİME ESAS KAZANÇ: |
₺1.101,00 |
|||
|
DOĞUM BORÇLANMASI |
||||
|
GÜNLÜK |
1 ÇOCUK |
2 ÇOCUK |
3 ÇOCUK |
|
|
2025 GÜNLÜK BEDEL |
₺277,39 |
₺199.720,80 |
₺399.441,60 |
₺599.162,40 |
|
OCAK 2026 ZAMMI SONRASI |
₺352,32 |
₺253.670,40 |
₺507.340,80 |
₺761.011,20 |
|
FARK |
-₺74,93 |
-₺53.949,60 |
-₺107.899,20 |
-₺161.848,80 |
|
YURTDIŞI BORÇLANMASI |
||||
|
GÜNLÜK |
5400 GÜN |
7200 GÜN |
9000 GÜN |
|
|
2025 GÜNLÜK BEDEL |
₺390,08 |
₺2.106.432,00 |
₺2.808.576,00 |
₺3.510.720,00 |
|
OCAK 2026 ZAMMI SONRASI |
₺495,45 |
₺2.675.430,00 |
₺3.567.240,00 |
₺4.459.050,00 |
|
FARK |
-₺105,37 |
-₺568.998,00 |
-₺758.664,00 |
-₺948.330,00 |
Yurt dışı ve askerlik borçlanması rakamları 2026 yılı asgari ücretinin % 45'i üzerinden hesaplanırken, doğum borçlanması % 32'ye göre hesap edilir. Örneğin; erkek sigortalı Hasan Bey askerlik ve yurt dışı borçlanması için günlük 495,45 TL öderken, eşi Zeliha Hanım doğum borçlanması için günlük 352,32 TL ödeyerek daha az bir maliyetle emeklilik hayaline kavuşabilir. Her bir gün için cebinden 143,13 TL daha az para çıkar. Bu da demek oluyor ki kadınlar önceliği doğum borçlanmasına vermelidir.
TEMMUZ AYINDA BORÇLANMALAR ZAMLI MI?
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, TÜRK-İŞ ve TİSK heyetleri bir araya gelerek 2026 yılı asgari ücretini bir yıl boyunca geçerli olacak şekilde belirlemiştir. Bu nedenle yurt dışı, askerlik ve doğum borçlanması tutarları değişmeden uygulanmaya devam edecektir. Avrupalı Türklerin yıl sonuna kadar zamsız borçlanma hakları sürmektedir.
Tek istisna: Emekli Sandığına tabi olan memurların maaş katsayıları değiştiği için memurların her türlü borçlanma tutarı 01.07.2026 tarihi itibarıyla değişecek ve zamlanacaktır.