BİRA VE ŞARAP KAPSAM DIŞI

Bakanlar Kurulu, Pazartesi günü Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan ve 1 Ocak 2027 itibarıyla alkol oranı yüksek içkilerde yüzde 20'lik bir vergi artışı öngören kanun taslağını kabul etti. Maliye Bakanı Lars Klingbeil (SPD), bu düzenlemeyle yıllık 455 milyon Euro ek gelir beklediklerini açıkladı. Düzenlemede; bira ve şarap artıştan muaf tutuldu.

"HASTA EDEN ŞEY PAHALILAŞIR"

Maliye Bakanı Klingbeil düzenlemeyi sağlık politikası gerekçeleriyle de savunarak, "Hasta eden şey pahalılaşır" dedi. Sağlık Bakanlığı tarafından kurulan bir komisyon, vergi artışını tavsiye etmiş ve bu adımla yılda yaklaşık bin kanser vakasının önüne geçilebileceğini öngörmüştü.

SONBAHARA KADAR İLK ADIMLAR ATILIYOR

Hükümet, sosyal yardımların kötüye kullanılmasını engellemek amacıyla hazırladığı eylem planını bu yılın temmuz ayı gibi oldukça kısa bir sürede sunmayı hedefliyor. Ayrıca sonbahara kadar, vergi beyannamelerinin basitleştirilmesine yönelik formüller geliştirilecek. Planlanan düzenlemeler arasında, dijital olarak önceden doldurulmuş otomatik vergi beyannamesi sistemi de yer alıyor. Hükümet ortakları, minijob (küçük işler) kapsamında ödenen emeklilik primlerine gelecekte nasıl bir yaklaşım sergileneceğine de yine sonbahar aylarında karar verecek.

YIL SONU MECLİSTE

Hükümet koalisyonunun planlarına göre, ülkenin geleceğini yakından ilgilendirilen büyük emeklilik reformunun bu yıl bitmeden Federal Meclis (Bundestag) tarafından onaylanarak yasalaşması bekleniyor.

YENİ DÖNEMİN BAŞLANGICI

Reform paketinde yer alan birçok yapısal değişikliğin resmi olarak yürürlüğe girmesi ve uygulamadaki ilk somut sonuçların alınması için 1 Ocak 2027 tarihi hedef olarak belirlendi.

AİLELERE MALİ DESTEK VE VERGİ KOLAYLIĞI

Hükümetin vatandaşa yönelik mali rahatlama vaatleri, kademeli geçiş nedeniyle tam anlamıyla 2028 yılında hissedilecek. Aileleri desteklemek amacıyla çocuk parası iki aşamalı olarak artırılarak aylık 272 euroya yükseltilecek (mevcut miktar 259 euro). Çocuklar için uygulanan vergi muafiyeti tutarı da artırılacak. Ayrıca, gelir vergisinden muaf olan temel bütçe tutarı (Grundfreibetrag) iki aşamada 12.900 euroya çıkarılacak. Çalışanların giderleri için uygulanan götürü vergi muafiyeti (Arbeitnehmer-Pauschbetrag) ise 200 euro artırılarak 1430 euroya ulaştırılacak.

İŞ PİYASASINDA ESNEKLİK

İstihdamı artırmak amacıyla belirli süreli iş sözleşmelerine yönelik kuralların gevşetilmesi planlanıyor. Bu esnek kural ve gevşetmeler, Aralık 2030 sonuna kadar işe alınacak çalışanlar için geçerli olacak.

TARİHİ NETLEŞMEYEN DÜZENLEMELER

Pakette yer alan ancak yürürlüğe gireceği tarih henüz kesinleşmemiş kritik maddeler de bulunuyor. Gelecekte, çalışanların hastalık izni alabilmesi için daha ilk günden itibaren iş göremezlik raporu ibraz etmesi zorunlu kılınacak, ancak bu uygulamanın ne zaman başlayacağı henüz belirsizliğini koruyor. Tarihi netleşmeyen diğer düzenlemeler ise şunlar:

* Telefonla hastalık raporu alınması uygulamasının kaldırılması,

* Yüksek gelirlilerden alınan zenginlik vergisinin (Reichensteuer) artırılması,

* Minijob olarak bilinen düşük ücretli işlerin daha yüksek oranda vergilendirilmesi,

* Zanaatkar ve işçilik hizmetlerinin vergiden düşülebilme imkanının sınırlandırılması,

* Pazar günleri mağazaların açık kalma sürelerinin uzatılması,

* Özel konutların kamulaştırılmasının yasaklanması.

DAVRANIŞLARA RESMİ STANDART

İş Ajansı’nın iş merkezlerine yönelik güncellediği talimatnamede, sosyal yardım alan kişilerin sergilediği bazı davranışlar artık açıkça "yükümlülük ihlali" olarak kabul edilecek. Yeni düzenleme, iş arayanların işveren karşısındaki tutum ve dış görünüşlerine resmi bir standart getiriyor.

% 30'A VARAN ÖDENEK KESİNTİSİ

Yeni yönetmelikte, yardımların kesilmesine yol açacak durumlar net bir şekilde ifade edildi. Belgede, "Yardım hakkı olan kişilerin iş görüşmesine aşırı bakımsız veya alkollü gelmesi ve işverenin bu nedenle kişiyi işe alım sürecinden elemesi durumunda yükümlülük ihlali gerçekleşmiş sayılır" ifadesine yer verildi. Bu tür davranışlar sergileyenlerin ödenekleri, üç aya kadar yüzde 30 oranında düşürülebilecek.

SOSYAL YARDIM ALANLARA SIKI TAKİP

Yeni kurallar, Sosyal Demokrat Parti (SPD) ve Hristiyan Birlik Partileri (CDU/CSU) koalisyonunun hayata geçirdiği ve adını "Grundsicherung" (Temel Güvence) olarak değiştirdiği yeni sosyal yardım reformuyla eş zamanlı olarak yürürlüğe giriyor. Yardım miktarlarında bir değişiklik yapılmazken, hak sahiplerinin iş gücü piyasasına katılımını zorunlu kılmak adına denetimlerin ve yaptırımların dozu artırılıyor.

BÜYÜK ZAM NE ZAMAN YANSIYACAK?

Mevcut yasal düzenlemelere göre akaryakıt istasyonları fiyatlarını gece yarısı değil, yalnızca öğlen saat 12.00’de artırabiliyor. Bu nedenle 30 Haziran günü öğle saatlerinde bazı istasyonların fiyatları erkenden yükseltebileceği ya da öğleden sonra indirimleri daha yavaş uygulayabileceği belirtiliyor. Ancak asıl büyük fiyat sıçramasının 1 Temmuz öğle saatlerinde gerçekleşmesi bekleniyor. Sektör temsilcileri, lojistik süreçler nedeniyle birçok istasyonun elinde 1 Temmuz sabahı hâlâ indirimli fiyattan alınmış yakıt bulunacağını, bu yüzden fiyatların kademeli olarak artacağını ifade ediyor.

ADAC’DEN "ÖĞLEDEN ÖNCE" TAVSİYESİ

Gelişmeler üzerine ADAC uzmanı Laberer, sürücülerin bütçelerini korumaları için en güvenli tarihin 29 Haziran olduğunu belirtti. Laberer, "Akaryakıtın en ucuz olduğu, saat 12.00’deki günlük fiyat artışından hemen önceki geç sabah (öğle öncesi) saatlerinde tank istasyonlarında uzun kuyruklar oluşabilir. Bu yüzden zamanlamayı çok dar tutmamak ve hazırlıklı olmak gerekiyor" diyerek sürücüleri uyardı.

2 EURO SINIRI AŞILACAK MI?

Akaryakıt indiriminin sona ermesi sürücülerde fiyatların yeniden 2 Euro'nun üzerine çıkacağı endişesini doğurdu. Uzmanlar, küresel ham petrol fiyatlarındaki düşüş eğiliminin sürmesi durumunda, vergi indiriminin bitmesine rağmen fiyatların makul seviyelerde kalması gerektiğini savunuyor. Ancak indirim döneminde bile indirimlerin vatandaşa tam olarak yansıtılmadığı gerekçesiyle Federal Kartel Dairesi ve Ekonomi Bakanlığı'nın incelemelerini sürdürdüğü bildirildi.

ERKEN EMEKLİLİK KALDIRILIYOR

Açıklanan yeni reform paketinin en dikkat çekici maddelerinin başında emeklilik yaşının yükseltilmesi geliyor. Komisyon, yasal emeklilik yaş sınırının halkın ortalama yaşam süresi beklentisine paralel olarak kademeli bir şekilde 67 yaşın üzerine çıkarılmasını öneriyor. Buna ek olarak, kamuoyunda "63 yaşında emeklilik" olarak bilinen ve 45 çalışma yılını dolduranların kesintisiz olarak erken emekli olmasını sağlayan uygulamanın da tamamen kaldırılması talep ediliyor. Ancak ağır iş kollarında çalışanlar ve sağlık sorunları bulunanlar için özel istisnalar ve koruyucu düzenlemeler getirilecek.

"KAPİTAL EMEKLİLİĞİ" GELİYOR

Sistemin finansal sürdürülebilirliğini artırmak amacıyla, bugüne kadar uygulanan ve çalışanların primlerinin doğrudan mevcut emeklilere ödenmesine dayanan sistemin (Umlageverfahren) yapısı değiştiriliyor. Reformla birlikte, "Kapitalrente" (Kapital/Sermaye Emekliliği) adı verilen yeni bir modele geçiş yapılacak. Bu model doğrultusunda, emeklilik prim oranlarının ilk etapta yüzde 2’ye kadar artırılması, ancak toplanan bu ek fonların devlet güvencesindeki borsalarda ve sermaye piyasalarında yatırıma dönüştürülerek genç neslin gelecekteki emeklilik haklarının güvenceye alınması planlanıyor.

KAPSAM GENİŞLİYOR

Emeklilik kasasındaki gelir tabanını genişletmek amacıyla sisteme dahil olan mükelleflerin çemberi büyütülüyor. Yeni öneriye göre, gelecekte serbest çalışanlar (Selbstständige), şirket yöneticileri ve hatta milletvekilleri de yasal emeklilik sigortasına prim ödemekle yükümlü olacak. Memurların (Beamte) ise ilk aşamada sistemin dışında tutulması ancak uzun vadede onların da yapıya entegre edilmesi tavsiye ediliyor. Ayrıca, sosyal güvenlik priminden muaf olan yarı zamanlı küçük işlerin (Minijob) kapsamı da daraltılarak bu çalışanların yaşlılıkta yoksulluğa düşmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.

HEDEF: YÜZDE 70 NET GELİR SEVİYESİ

Komisyon, uzun vadede vatandaşların refah seviyesini koruyabilmesi için yeni bir hedef ölçüt belirledi. Buna göre; yasal emeklilik, şirket emekliliği ve özel tasarrufların birleşimiyle, ortalama bir çalışanın emekli olduğunda alacağı toplam maaşın, son net gelirinin en az yüzde 70'ine tekabül etmesi amaçlanıyor.

Başbakan Friedrich Merz, komisyonun sunduğu bu bütüncül paketin parça parça değil, bir bütün olarak eksiksiz uygulanması gerektiğini savunurken; sendikalar erken emekliliğin kaldırılması ve yaş sınırının yükseltilmesi maddelerine çalışanların hayat gerçekliğiyle uyuşmadığı gerekçesiyle sert tepki gösteriyor.

ZARARIN BÜYÜK KISMI MÜŞTERİLERDEN

Araştırma sonuçlarına göre, toplam zararın aslan payını yaklaşık 3,05 milyar Euro ile müşteri hırsızlıkları oluşturuyor. Dikkat çekici bir diğer veri ise bu hırsızlıkların üçte birinin organize suç örgütleri tarafından gerçekleştirilmiş olması. Sektördeki kayıplar sadece dışarıdan gelen kişilerle sınırlı değil; işletmelerin kendi personeli 910 milyon Euro’luk zarara yol açarken, tedarikçi ve temizlikçi ya da tamirci gibi hizmet firması çalışanlarının neden olduğu zarar ise 370 milyon Euro olarak kayıtlara geçti.

ENFLASYON HIRSIZLIĞI TETİKLEDİ

2020 ile 2025 yılları arasındaki sürece bakıldığında, toplam zararın yaklaşık yüzde 29, müşteri hırsızlıklarının ise yüzde 41 oranında arttığı görüldü. Uzmanlar, bu keskin tırmanışın arkasındaki en önemli etkenlerden birinin yüksek enflasyon olduğunu belirtti. Aynı dönemde tüketici fiyatları genel olarak yüzde 20’den fazla artarken, özellikle gıda fiyatlarındaki yaklaşık yüzde 35’lik artışın mağazalardaki yasa dışı yönelimi artırdığı tahmin ediyor.

Söz konusu araştırma, toplamda 21 bin 225 mağazayı işleten 103 büyük şirketin katılımıyla gerçekleştirildi ve elde edilen veriler tüm perakende pazarına uyarlanarak genel bilanço ortaya çıkarıldı.

4 MİLYON ÇALIŞANI ETKİLEYECEK

Bu artıştan ülkede çalışan milyonlarca işçi doğrudan faydalanacak. Sendikaya yakınlığıyla bilinen WSI enstitüsünün tahminlerine göre, 5 günlük çalışma haftası baz alındığında yaklaşık 4 milyon çalışan şu anda sadece yasal asgari izin hakkından yararlanabiliyor. Diğer tüm çalışanlar ise faaliyet gösterdikleri sektöre ve toplu iş sözleşmelerine göre zaten daha fazla izin hakkına sahip. Örneğin, kimya, ticaret veya metal gibi büyük sektörlerde toplu sözleşmeler gereği izin süreleri genellikle 30 günü buluyor.

EKONOMİ DÜNYASI TEPKİLİ

Milyonlarca çalışan için ek izin hakkı getiren bu teklife, ekonomi dünyasından tepki geldi. İlk değerlendirmelerde milyonlarca çalışan için getirilecek bir günlük ek iznin, birçok şirkete ciddi ek yük bindireceği savunuldu. Geçen yıl da ver.di sendikası, federal hükümet ve yerel yönetimlerle yürüttüğü toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde çalışanlar için üç gün ek izin talep etmiş ve kısmi bir başarı elde etmişti. Yapılan anlaşma uyarınca, kamu sektörü çalışanlarının yıllık izin hakkı 2027 yılından itibaren 30 günden 31 güne yükselecek.

PROGRAMA ÜST DÜZEY KATILIM

“MÜSİAD BİR DEĞER HAREKETİDİR”

DENGE VE AİLE VURGUSU

“BİR MEDENİYET İDDİASININ TEMSİLCİSİ”

“EKONOMİK GÜÇ HALİNE GELDİ”

“TİCARET HACMİ REKOR SEVİYEDE”

“MÜSİAD, BÜYÜYEN TÜRKİYE’NİN AYNASI”

İŞ GÜCÜ ARZI VE TALEBİ UYUŞMUYOR

Ekonomi uzmanları ve çalışma piyasası analistleri, mevcut durumu "paradoks" olarak nitelendiriyor. Bir tarafta sanayi ve üretim sektöründeki daralma nedeniyle istihdam alanları daralırken, diğer tarafta özellikle belirli uzmanlık alanlarında, hizmet sektöründe ve dijital altyapı işlerinde ciddi bir nitelikli iş gücü açığı yaşanıyor. Şirketlerin aradığı nitelikler ile iş arayanların yetkinlikleri arasındaki bu uyumsuzluk, işten çıkarmaların yaşandığı bir dönemde bile fabrikaların ve ofislerin boş kadrolarla kalmasına neden oluyor.

FARKLILIKLAR DERİNLEŞİYOR

Açıklanan verilerin arka planı incelendiğinde, krizin homojen olmadığı göze çarpıyor. Ağır sanayi, otomotiv yan sanayisi ve geleneksel üretim kollarında istihdam kayıpları tırmanıştayken; sağlık, eğitim, bilişim ve lojistik gibi alanlarda acil personel ihtiyacı giderilemiyor. Sendikalar ve iş dünyası temsilcileri, hükümetin çalışma piyasasına yönelik yapısal reformları hızlandırması, mesleki dönüşüm programlarına ağırlık vermesi ve nitelikli göç süreçlerini daha verimli hale getirmesi gerektiği konusunda uyarılarda bulunuyor.

MALİ İMKANSIZLIKLAR ENGELLEDİ

Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan SPD Milletvekili Armand Zorn, akaryakıt indiriminin şimdiye kadar başarıyla uygulandığını ve amacına ulaştığını belirtti. Ülkenin mevcut ekonomik durumuna dikkat çeken Zorn, "Mevcut finansal koşullar altında, bu tür bir destek için yeni borç yükü altına girmeyi göze alamayız" ifadelerini kullandı. Kararın alınmasında, devlet bütçesine yaklaşık 1,6 milyar Euro’ya mal olan vergi indiriminin uzun vadede sürdürülebilir olmaması etkili oldu.

PETROL ŞİRKETLERİNE SERT UYARI

Uygulamanın sona ermesiyle birlikte akaryakıt fiyatlarında yaşanabilecek olası bir patlamaya karşı hükümet, büyük enerji ve petrol şirketlerine net bir mesaj gönderdi. CDU'lu Sepp Müller, firmaları fahiş fiyat artışlarına karşı uyararak, "Piyasayı daha sıkı denetlemek ve haksız kazançların önüne geçmek adına kartel hukukunu daha da sertleştireceğiz" dedi.

ACİL DURUMDA MECLİS TATİLİ BÖLÜNEBİLİR

Hükümet temsilcileri, 1 Temmuz'dan itibaren fiyatların fahiş düzeyde yükselmesi durumunda hızla müdahale edebilecekleri bir eylem planı üzerinde çalıştıklarını bildirdi. Gerekirse Federal Meclis’in yaz tatili döneminde dahi olağanüstü toplanabileceğini vurgulayan yetkililer; dar gelirli sürücülere yönelik doğrudan yardımlar, yol parası muafiyetlerinin artırılması, enerji vergilerinin düşürülmesi veya petrol şirketlerine yönelik ek vergi (Übergewinnsteuer) uygulaması gibi alternatif adımların masada olduğunu aktardı.

Söz konusu araştırma, pazar araştırma şirketi Innofact tarafından Nisan 2026'nın sonunda, 18 ile 79 yaş arasındaki 1003 kişiyle görüşülerek gerçekleştirildi. Verilen bilgilere göre anket; yaş, cinsiyet ve eyalet dağılımı açısından ülkeyi temsil edecek nitelik taşıyor.

EN YÜKSEK ÜCRET SPARKASSE’DE

Anket sonuçlarına göre, yüksek ücretlerden en çok olumsuz etkilenen kesim Sparkasse müşterileri oldu. Bu banka grubunda her üç müşteriden fazlası (yüzde 34), vadesiz hesabı için her yıl üç haneli tutarlar ödüyor. Volksbank ve Raiffeisenbank gibi kooperatif bankalarında ise yıllık 100 euro ve üzeri ücret ödeyenlerin oranı yüzde 26 seviyesinde seyrediyor.

Buna karşılık, araştırmaya katılanların yaklaşık beşte biri (yüzde 18) tamamen ücretsiz bir banka hesabına sahip olduğunu belirtiyor. Birçok direkt banka (şubesiz internet bankası) ve akıllı telefon bankası ücretsiz hesap seçeneği sunsa da, bu sağlayıcıların bir kısmı hesaptan ücret alınmaması için aylık belirli bir miktarda asgari para girişi şartı koşuyor. Ayrıca bu tür bankaların, müşterilerin soru veya sorunlarında yüz yüze destek alabilecekleri fiziksel şubeleri bulunmuyor.

YAKIN OLMANIN BEDELİ VAR

Verivox Genel Müdürü Oliver Maier, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şubeli bankacılığın maliyetlerine dikkat çekti. Maier, "Sparkassen, kırsal bölgelerin derinliklerine kadar uzanan yoğun bir şube ağını işletmeye hâlâ devam ediyor. Bu pahalı bir süreç, ancak yerinde yüz yüze danışmanlığa önem veren tüketiciler için de bir katma değer sunuyor. Bu nedenle, müşteriye olan bu yakınlığın hesap ücretlerine dahil edilmesi meşrudur” dedi.

POPÜLER MAĞAZALAR HEDEFTE

Grev çağrısı; Rewe, Penny, Rewe Lojistik, Metro, Kaufland, Hit, Ikea, Douglas, H&M, Zara ve Primark gibi dev markaların çalışanlarını kapsıyor. Sendika, yalnızca Hessen Eyaleti’nde yaklaşık 800 işçinin eylemlere katılmasını bekliyor. İş bırakma eylemlerinin müşteriler üzerindeki etkisi tam olarak bilinmezken, Wetzlar'daki Ikea mağazasında uzun kuyruklar oluştuğu ve müşterilerin müşteri hizmetlerinde saatlerce beklemek zorunda kaldığı bildirildi. Mağazalara olası gecikmelere karşı uyarı tabelaları asıldı.

TEKLİFLER YETERSİZ BULUNDU

Hessen Eyaleti’nde perakende sektöründe 240 bin, toptan ticaret sektöründe ise 120 bin kişi istihdam ediliyor. Ticaret sektörüyle yürütülen üçüncü tur toplu sözleşme görüşmelerinde işverenlerin sunduğu teklifler, Verdi sendikası tarafından yetersiz bulundu. İşverenlerin, ilk yıl için toptan ticarette yüzde 1,8, perakendede ise yüzde 2 oranında zam dayattığı belirtildi.

250 EURO ZAM TALEBİ

Verdi temsilcisi, sunulan ücret teklifinin öngörülen enflasyon oranının çok altında kaldığını ve maaşların tüketim mallarındaki fiyat artış hızına yetişemediğini vurguladı. Büyük şirketlerin kâr rakamları göz önüne alındığında çalışanlara daha iyi ödeme yapılmamasının "ahlaksızca" olduğunu savunan sendika, "Mağazaları kelimenin tam anlamıyla ayakta tutanlar bu çalışanlardır" açıklamasını yaptı. Verdi, tüm ücret grupları için aylık 250 Euro maaş artışı, stajyerler için her staj yılı adına 150 Euro ek ödeme ve bir yıllık sözleşme süresi talep ediyor. Nisan ayından bu yana süren toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde, mayıs ayındaki eylemlerin ardından bu yeni grev dalgasıyla işverenler üzerindeki baskının artırılması hedefleniyor.

BÜYÜK KÂRLAR ELDE EDİLDİ

Süper zenginler, Almanya'daki 12,4 trilyon dolarlık toplam finansal varlığın yüzde 27,3'ünü, yani yaklaşık 3,4 trilyon dolarını elinde tutuyor. Güncel "Global Wealth Report" verilerine göre, süper zenginler geçen yıl özellikle hisse senedi piyasalarındaki kazançlardan büyük fayda sağladı.

BCG, 2030 yılına kadar bu kesimin Almanya'daki finansal varlıklardan aldığı payın yüzde 29'a yükseleceğini öngörüyor. Çalışmanın ortak yazarı ve BCG Zürih ortağı Michael Kahlich konuya ilişkin yaptığı açıklamada "Zirvedeki servet konsantrasyonu artmaya devam ediyor; daha fazlasına sahip olanlar, yatırımlarını daha geniş bir alana yayabiliyor ve hisse senetleri veya özel sermaye gibi daha yüksek getirili varlık sınıflarına yatırım yapabiliyor” açıklaması yaptı.

700 BİN MULTİMİLYONER BULUNUYOR

En tepede ise bir elit tabaka yer alıyor: 700 binden fazla multimilyoner, yaklaşık 5000 süper zenginle birlikte finansal varlıkların yarısından fazlasını (yüzde 52,8) elinde tutuyor. Küresel ekonomik performansın yüzde 98'ini oluşturan 97 pazarın incelendiği araştırma, 100'den fazla banka ve varlık yöneticisinden alınan verileri kapsıyor.

PRİM YÜZDE 4,3 OLACAK

Planlanan değişikliğin hayata geçmesi durumunda, 23 yaşından büyük ve çocuğu olmayan sigortalılar toplamda yüzde 4,3 oranında bakım sigortası primi ödemek zorunda kalacak. Bu oranın yüzde 1,8’lik kısmını işveren karşılayacak.

Buna karşın, tek çocuğu olan sigortalılar için mevcut oran olan yüzde 3,6 aynen korunacak ve bu tutarın yarısı yine işveren tarafından ödenecek. İki çocuklu çalışanlar için prim oranı yüzde 3,35, üç çocuklular için ise yüzde 3,1 olarak uygulanmaya devam edecek. Çocuklu ailelerde de işverenin payı yüzde 1,8 sabit kalacak.

22 MİLYAR EURO’LUK KARA DELİK

Bakan Warken, bakım sigortasında önümüzdeki iki yıl içinde toplamda 22 milyar Euro’nun üzerinde bir açık bekliyor. Bu rakam, daha önce tahmin edilen bütçe açığının oldukça üzerinde bir seviyeye işaret ediyor.

PLANLANAN DİĞER ÖNLEMLER

Bakanlığın bütçe açığını kapatmak için sadece çocuksuzların primlerini artırmakla yetinmeyeceği belirtiliyor. Warken'ın, huzurevlerindeki kişisel katkı payı desteklerini azaltmayı ve bakım sigortası yardımlarına erişim şartlarını zorlaştırmayı hedeflediği biliniyor. Bu planlar daha önce kamuoyunda ciddi eleştirilere yol açmıştı. Ayrıca CDU'lu siyasetçinin, yüksek gelir grubunda yer alan çalışanların prim oranlarını da yükseltmek istediği ifade ediliyor.

VAAD YERİNE GETİRİLDİ

Alman hükümet ortakları (CDU, CSU ve SPD), bu adımlarla koalisyon sözleşmesindeki bir vaadi daha yerine getirmiş oldu. Ancak bu vergi indirimi nedeniyle devlet kasası her yıl yüz milyonlarca Euro gelir kaybına uğrayacak. Mevcut yasa tasarısında, sadece içinde bulunulan yıl için vergi kaybının 185 milyon Euro olacağı hesaplanıyor.

MESAFEYE GÖRE YENİ TARİFELER

· Kısa mesafe uçuşlarda: 15,53 Euro olan vergi 13,03 Euro’ya,

· Orta mesafe uçuşlarda: 39,34 Euro olan vergi 33,01 Euro’ya,

· Uzun mesafe uçuşlarda: 70,83 Euro olan vergi 59,43 Euro’ya düşürülecek.

Havacılık sektörü ise bu indirimin ötesinde ek rahatlama önlemleri talep ediyor. Alman Havacılık Endüstrisi Federal Birliği (BDL) Başkanı Jens Bischof, özellikle hava trafik kontrol maliyetlerinin düşürülmesi ile daha etkin ve düşük maliyetli havalimanı güvenlik kontrollerinin yapılması gerektiğine dikkat çekti. Çevre örgütleri ise vergi indirimine sert tepki gösteriyor.

DEMİRYOLUNDA MİLYARLIK DEV PROJELER

Federal Meclis aynı oturumda, bilet vergisinin yanı sıra demiryolu ağını genişletecek dev altyapı projelerine de yeşil ışık yaktı. Augsburg-Ulm ve Dresden-Prag arasındaki yeni hatların yanı sıra Niebüll-Sylt hattındaki genişletme çalışmalarının devam etmesi onaylandı. Meclis onayına rağmen, projelerin hayata geçmesi için önünde uzun bir planlama ve onay süreci bulunuyor.

YENİ SİSTEM NELERİ KAPSIYOR?

Hükümet kulislerinde konuşulan "21-10-0 Formülü", mevcut vergi oranlarının yeniden yapılandırılmasını hedefliyor. Federal Maliye Bakanlığı'nın resmi bilgilendirmesine göre tüketiciler tarafından ödenen ve şirketler aracılığıyla maliyeye aktarılan mevcut vergi oranları üç basamaktan oluşuyor: % 19'luk standart oran, gıda ve ulaşım gibi alanlarda uygulanan % 7'lik indirimli oran ve tıbbi hizmetler ile güneş enerjisi sistemlerinde geçerli olan % 0'lık vergi muafiyeti.

GIDADA VERGİ SIFIRLANACAK

Yeni plan kapsamında, % 19 olan standart vergi oranının % 21'e çıkarılması, % 7 olan indirimli oranın ise % 10'a yükseltilmesi planlanıyor. Formülün en dikkat çekici istisnasını ise temel gıda ürünleri oluşturuyor; mevcut durumda % 7 vergiye tabi olan gıdaların tamamen vergi muafiyeti kapsamına alınması (% 0) öngörülüyor.

BÜTÇEYE MİLYARLARCA EURO KATKI

Elektronik, otomobil ve giyim gibi ürünlerde standart vergi oranın % 21'e çıkarılmasıyla devletin 30 milyar Euro ek gelir elde etmesi bekleniyor. Gıdadaki vergi muafiyeti nedeniyle yaşanacak 17 milyar Euro'luk kayba rağmen; restoran ziyaretleri, kitaplar ve toplu taşıma biletlerindeki verginin % 10'a yükseltilmesiyle 3 milyar Euro daha kazanılacak. Sonuç olarak reform, yerel yönetimlere yapılacak dengelenme ödemeleri düşüldüğünde bütçeye net 16 milyar Euro ek kaynak aktaracak.

UZMANLAR VE MUHALEFET ENDİŞELİ

Söz konusu reform taslağı eleştirileri de beraberinde getirdi. Yeşiller Partisi Maliye Politikaları Sözcüsü Stefan Schmidt, vergi artışının düşük gelirli vatandaşları daha sert etkileyeceğini belirterek, gıda maddelerindeki vergi muafiyetinin fiyatlara yansıyacağının bir garantisi olmadığını vurguladı. Alman Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü (DIW) Başkanı Marcel Fratzscher de bu görüşü destekledi.

DİZELDE REKOR ARTIŞ

ADAC analizine göre, Super E10 benzininin litre fiyatı ortalama 4,4 sent artarak 2,103 Euro seviyesine ulaştı. Dizel kullanıcıları ise çok daha ağır bir tabloyla karşılaştı; dizelin litre fiyatı bir önceki haftaya göre 7,1 sent birden yükselerek ülke genelinde ortalama 2,200 Euro oldu.

VERGİ İNDİRİMİ BEKLENTİSİ

Fiyatlardaki bu keskin yükseliş, 1 Mayıs’ta yürürlüğe girecek olan enerji vergisi indirimi öncesine denk geldi. ADAC, litre başına 16,7 sentlik vergi muafiyetinin fiyatlara hemen yansımayabileceğini, indirimin ancak kademeli olarak hissedileceğini öngörüyor. 1 Mayıs resmi tatili nedeniyle bu süreçte hafif gecikmeler yaşanabileceği belirtilirken, kurum bu vergi indiriminin hafta sonuna kadar eksiksiz bir şekilde tüketiciye yansıtılmasını talep ediyor.

EN UYGUN SAAT ÖĞLEDEN ÖNCE

ADAC, gün içinde akaryakıtın en ucuz olduğu zaman diliminin genellikle öğlen saat 12:00'den hemen önce olduğunu hatırlattı. Sürücülere, Almanya genelindeki 14 binden fazla istasyonun anlık fiyatlarını karşılaştıran mobil uygulamaları kullanmaları tavsiye ediliyor.

ARGÜMANLAR GERÇEKLE ÇATIŞIYOR

Hükümetin "insanlar artık daha uzun yaşıyor" gerekçesiyle savunduğu yaş artışı, muhalefetin sert eleştirilerine hedef oldu. Sol Parti Milletvekili Sarah Pollath, istatistiklere dayanarak emeklilik yaşının, yaşam beklentisine kıyasla iki kat daha hızlı yükseldiğini vurguladı. Son 10 yıla ait veriler, 65 yaşındaki bireylerin geri kalan ömür süresinin neredeyse hiç değişmediğini gösteriyor.

BÖLGESEL VE SOSYAL UÇURUM

Tartışmanın bir diğer boyutu ise ülkedeki sosyo-ekonomik uçurumu gözler önüne seriyor. Veriler, Baden Württemberg gibi refah seviyesi yüksek eyaletlerde yaşayanların daha uzun ömürlü olduğunu, ancak doğu eyaletlerinde yaşam süresinin belirgin şekilde kısa kaldığını kanıtlıyor. Uzmanlar; gelir düzeyi, eğitim kalitesi ve ağır çalışma koşullarının ölüm yaşı üzerindeki doğrudan etkisine dikkat çekiyor.

GÖZLER KOMİSYON RAPORUNDA

Hükümet, emeklilik yaşının 67’nin de üzerine çıkarılıp çıkarılmayacağı konusunda henüz nihai bir karar vermedi. Kamuoyu ve siyaset dünyası, konuyla ilgili kapsamlı bir rapor hazırlayan uzman komisyonunun önümüzdeki dönemde açıklayacağı önerilere kilitlenmiş durumda. Eğer komisyon yaşın daha da yükseltilmesi yönünde görüş bildirirse, ülkede sendikaların ve muhalefetin daha sert protestolara başlaması bekleniyor.

YAPI MARKETLERİN DE YERİNİ ALIYOR

İndirim zincirleri özellikle dekorasyon, kırtasiye, oyuncak ve ev gereçleri gibi alanlarda hakimiyet kurmuş durumda. Sektör uzmanı Klaus Peter Teipel, bu durumun yapı marketlerini de vurduğunu belirtti. Teipel, "Müşteriler yapı marketlerinden el çekiyor; Action gibi yerler artık 'hafif bir yapı marketi' (Baumarkt light) gibi hizmet veriyor," dedi. Verilere göre, sadece Action, Woolworth ve Tedi'nin yapı ve bahçe ürünleri cirosu 2025'te 1,4 milyar Euro'ya ulaşarak 2020 rakamlarını üçe katladı.

ÜÇ KİŞİDEN BİRİ "ÖYLESİNE" GİRİYOR

500 kişiyle yapılan temsilî bir anketin sonuçları ise çarpıcı:

• Tüketicilerin % 85'i son iki yılda bu mağazalardan alışveriş yaptı.
• % 35'i planlamadığı halde spontane ürün satın alıyor.
• Neredeyse her üç kişiden biri, hiçbir ihtiyacı olmasa bile bu mağazalara girdiğini belirtti.
• Katılımcıların üçte ikisi artan fiyatlardan korktuğu için bu ucuz alternatiflere yöneliyor.

İFLASLAR SON 10 YILIN ZİRVESİNDE

Ucuzluk zincirlerinin genişlemesi ve tüketim iştahının düşük seyretmesi, sektörde iflas dalgasına yol açtı. Allianz Trade verilerine göre geçen yıl 2571 perakende işletmesi iflas bildirdi; bu son 10 yılın en yüksek seviyesi. Ünlü ev tekstili zinciri Hammer ve dekorasyon devi Depot gibi büyük isimler de bu krizden payını alarak şubelerini kapatmak zorunda kaldı.

ASYA MERKEZLİ ONLINE TEHDİT

İç piyasadaki rekabetin yanı sıra, Temu ve Shein gibi Asya merkezli alışveriş platformları da Alman perakendecisini köşeye sıkıştırıyor. Yapılan araştırmalar, bu platformların Alman perakende sektöründen yılda yaklaşık 2,5 milyar Euro ciro aldığını gösteriyor.

YOKSULLUK SINIRI KAÇ EURO OLDU?

Güncel ekonomik veriler ışığında belirlenen yeni sınırlar, geçim derdinin boyutlarını gözler önüne serdi:

Yalnız yaşayanlar için: Aylık net 1446 Euro.

İki çocuklu aileler için: Aylık net 3 bin 36 Euro.

Bu sınırın altında kalan milyonlarca vatandaş için dışarıda bir akşam yemeği, yeni bir kıyafet satın almak veya kısa bir tatil planı yapmak artık erişilemez bir lüks kategorisinde yer alıyor.

EN BÜYÜK DARBEYİ EMEKLİLER ALIYOR

Yoksulluk sarmalının merkezinde en savunmasız gruplar yer alıyor. Tek başına çocuk büyüten ebeveynler, yalnız yaşayan bireyler ve ömür boyu çalışmalarına rağmen düşük emekli maaşına mahkûm edilen yaşlılar, krizden en ağır etkilenen kesimler olarak öne çıkıyor. Özellikle enerji fiyatlarındaki ani sıçramalar ve gıda enflasyonu, dar gelirli hanehalklarının bütçesinde telafisi zor gedikler açıyor.