ALMANYA’NIN Darmstadt şehri, 1994 yılında ırkçı saldırı sonucu hayatını kaybeden Ali Bayram’ın anısını yaşatmak adına tarihi bir adım attı. Uzun yıllar "komşu kavgası" olarak nitelendirilen ancak günümüzde ırkçı saikleri net şekilde kabul edilen cinayetin kurbanı Ali Bayram adına, dün (18 Şubat 2026) resmi bir park açılışı gerçekleştirildi.
ADI PARKTA YAŞAYACAK
Darmstadt Belediyesi tarafından alınan kararla, Heimstättensiedlung bölgesinde Heimstättenweg ve Klausenburger Straße köşesindeki yeşil alan düzenlenip Ali Bayram Anlage (Ali Bayram Parkı), olarak isimlendirildi ve düzenlenen törenle resmi olarak açıldı. Açılışta, Belediye Başkanı Hanno Benz, Türkiye’nin Frankfurt Başkonsolosu Nagihan İlknur Akdevelioğlu, Ali Bayram’ın eşi Lütfiye Bayram ve çocukları hazır bulundu.
ARTIK HER YIL ANILACAK
Parkın ithaf edilmesi, 18 Şubat 1994’teki olayın anısını canlı tutmak amacıyla Belediye Meclisi’nin Aralık 2023’te aldığı bir karara dayandı. Açılışta konuşan Darmstadt Belediye Başkanı Hanno Benz, “Bugünkü açılış, aynı zamanda Bayram ailesinin yaşadığı acının geç de olsa tanınması anlamına geliyor. Bu parka Ali Bayram'ın adını vererek, geçtiğimiz on yılların unutkanlığını düzeltiyor” dedi. Benz, gelecek 18 Şubat'larda Ali Bayram'ı ve sağcı şiddetin ve nefretin tüm kurbanlarını çelenk sunma töreniyle anmak istediklerini ifade etti.
(Parka, nihai tamamlanma süresine kadar olayı ve Ali Bayram’ın hayatını hatırlatacak geçici bir anma levhası dikildi. )
“IRKÇI NEDEN İNKÂR EDİLDİ”
Ali Bayram'ın kızı Aslı, “Babamın gözlerimiz önünde vurulduğu günden 32 yıl sonra, Darmstadt şehri ona bir yer ayırdı: Ali Bayram Parkı. On yıllar boyunca, onun öldürülmesinin ırkçı nedenleri inkâr edildi. On yıllar boyunca, gerçeğin kabul edilmesi için mücadele ettik. Babam sevgi dolu bir aile babası, Darmstadt vatandaşı, bir insandı. Bu yolda bizimle birlikte yürüyen herkese teşekkür ederiz” diye paylaşımda bulundu.
OLAY NASIL GERÇEKLEŞTİ?
18 Şubat 1994 akşamı, ailenin kapısı çaldı. Kapıyı o zaman 12 yaşında olan Aslı açtı. 29 yaşındaki Alman komşu, gürültü şikâyeti bahanesiyle 9 mm'lik tabancayla ateş açtı. 50 yaşındaki Ali Bayram, kızını korumak için önüne atıldı ve hayatını kaybetti. 2005 yılında Almanya Güzeli seçilen, şimdi ise oyunculuk ve yazarlık yapan Aslı olayda kolundan yaralandı. Artvinli Ali Bayram, geride gözü yaşlı eş ve küçük yaşta beş çocuk bıraktı. Bayram’ın dört kızı hukuk öğrenimi gördü. Avukat Filiz Bayram, babasının davası için yıllarca mücadele etti.
6 YIL SONRA SERBEST KALDI
Bayram ailesi, katilin aşırı sağcı (Neo-Nazi) görüşlere sahip olduğunu, olaydan önce “Ülkenize dönün. Burası benim ülkem. Sizi ve çocuklarınızı öldüreceğim” şeklinde ırkçı tehditlerde bulunduğunu belirtti. Kendilerinin cinayetten önce polise şikâyette bulunduklarını da hatırlattı. 1995 yılında mahkeme, saldırganı “adam öldürme” suçundan 9 yıl hapse mahkûm etti, altı yıl sonra serbest bıraktı. Mahkeme hem ırkçı motivasyonu hem de öldürme eyleminin planlı olduğunu reddetti.
